Tuesday, October 22, 2013

Ιαπωνία: "Γαμάτε γιατί χανόμαστε"

Για την (άθλια) οικονομική κατάσταση της Ιαπωνίας τα έχουμε πει πολλές φορές (πχ εδώ), αλλά σήμερα θα δούμε το πως η παρακμή εμφανίζεται στο κοινωνικό επίπεδο, μέσα από δύο άρθρα "για γέλια και για κλάματα":

Στην Ιαπωνία λοιπόν, οι πωλήσεις pampers για ενήλικους (γέροντες) σύντομα θα ξεπεράσουν τις πωλήσεις pampers για μωρά!

Αυτό γίνεται διότι στην Ιαπωνία υπάρχει μεγάλη υπογεννητικότητα, και η χώρα μετατρέπεται σε μια "χώρα γερόντων". Δεν είμαι βέβαια ειδικός στο τι ακριβώς γίνεται στην ιαπωνική κοινωνία, αλλά πάντως η κατάσταση αυτή είναι συνδυασμός δύο βασικών παραγόντων:
  • Υπάρχει αρκετή ανεργία (ειδικά για τα δεδομένα της Ιαπωνίας, που κάποτε ήταν βιομηχανικό κέντρο του κόσμου), και η νέα γενιά εργαζόμενων δε μπορεί να βρει εύκολα δουλειά, ή αν βρει, η δουλειά αυτή είναι part-time/κακοπληρωμένη, κτλ. Εφόσον λοιπόν ένας νέος δε μπορεί να βρει δουλειά, δε μπορεί εύκολα να πάρει την απόφαση να κάνει οικογένεια, παιδιά, κτλ.
  • Στην Ιαπωνία υπάρχει η παράδοση του "χαρακίρι", και είναι προφανώς "ζήτημα τιμής" για κάποιον να έχει δουλειά. Υπάρχει λοιπόν μεγάλη πίεση από τον "κοινωνικό περίγυρο", με αποτέλεσμα πολλοί να μην αντέχουν στην πίεση αυτοί όταν δε μπορούν να βρουν δουλειά και να ικανοποιήσουν τις υψηλές προσδοκίες που υπάρχουν, και να τα παρατάνε, με αποτέλεσμα η νέα γενιά να σαπίζει (θα πούμε περισσότερα για αυτό σε λίγο).
Ας δούμε καταρχήν την είδηση για τα pampers, και μετά πάμε και σε μια άλλη, ακόμα πιο σοβαρή είδηση:

Adult diapers will soon outsell baby nappies in Japan
Get this: sales of adult diapers are set to overtake sales of baby nappies in Japan by next year, according to Euromonitor, a blunt reflection of how rapidly the world's third-largest economy is aging.

In Japan, which is home to the fastest aging society globally, citizens aged 65 and older account for 25.1 percent of the overall population, up from 17.4 percent in 2000. This is more than double that of South Korea and China whose elderly populations currently stand at 12.2 and 11.1 percent of the population, respectively.
Την ίδια ώρα που οι Γιαπωνέζοι συνταξιούχοι αγοράζουν pampers για την ακράτεια, η νέα γενιά της Ιαπωνίας σαπίζει, καθώς η οικονομική/εργασιακή δυσκολία τους οδηγεί και σε συμπεριφορές "κοινωνικού χαρακίρι", προφανώς διότι αισθάνονται αποτυχημένοι. Διαβάστε το παρακάτω άρθρο, που πιθανόν να τα "φουσκώνει" λίγο τα πράγματα, αλλά πάντως περιγράφει ένα υπαρκτό θέμα στην Ιαπωνική κοινωνία:

Why Have Young People In Japan Stopped Having Sex?
Japan's under-40s appear to be losing interest in conventional relationships. Millions aren't even dating, and increasing numbers can't be bothered with sex. For their government, "celibacy syndrome" is part of a looming national catastrophe. Japan already has one of the world's lowest birth rates. As The Guardian reports, 45% of Japanese women aged 16-24 are "not interested in or despise sexual contact". More than a quarter of men feel the same way. Is Japan providing a glimpse of all our futures? Many of the shifts there are occurring in other advanced nations, too. Across urban Asia, Europe and America, people are marrying later or not at all, birth rates are falling, single-occupant households are on the rise and, in countries where economic recession is worst, young people are living at home...

The number of single people has reached a record high. A survey in 2011 found that 61% of unmarried men and 49% of women aged 18-34 were not in any kind of romantic relationship, a rise of almost 10% from five years earlier. Another study found that a third of people under 30 had never dated at all. (There are no figures for same-sex relationships.) Although there has long been a pragmatic separation of love and sex in Japan – a country mostly free of religious morals – sex fares no better. A survey earlier this year by the Japan Family Planning Association (JFPA) found that 45% of women aged 16-24 "were not interested in or despised sexual contact". More than a quarter of men felt the same way.
...
Official alarmism doesn't help. Fewer babies were born here in 2012 than any year on record. (This was also the year, as the number of elderly people shoots up, that adult incontinence pants outsold baby nappies in Japan for the first time.) Kunio Kitamura, head of the JFPA, claims the demographic crisis is so serious that Japan "might eventually perish into extinction".
...
"Both men and women say to me they don't see the point of love. They don't believe it can lead anywhere," says Aoyama. "Relationships have become too hard."
Marriage has become a minefield of unattractive choices. Japanese men have become less career-driven, and less solvent, as lifetime job security has waned. Japanese women have become more independent and ambitious.
...
Aoyama says the sexes, especially in Japan's giant cities, are "spiralling away from each other". Lacking long-term shared goals, many are turning to what she terms "Pot Noodle love" – easy or instant gratification, in the form of casual sex, short-term trysts and the usual technological suspects: online porn, virtual-reality "girlfriends", anime cartoons. Or else they're opting out altogether and replacing love and sex with other urban pastimes.
...
Aoyama cites one man in his early 30s, a virgin, who can't get sexually aroused unless he watches female robots on a game similar to Power Rangers.
...
Mendokusai translates loosely as "Too troublesome" or "I can't be bothered". It's the word I hear both sexes use most often when they talk about their relationship phobia. Romantic commitment seems to represent burden and drudgery, from the exorbitant costs of buying property in Japan to the uncertain expectations of a spouse and in-laws. And the centuries-old belief that the purpose of marriage is to produce children endures. Japan's Institute of Population and Social Security reports an astonishing 90% of young women believe that staying single is "preferable to what they imagine marriage to be like".
...
The sense of crushing obligation affects men just as much. Satoru Kishino, 31, belongs to a large tribe of men under 40 who are engaging in a kind of passive rebellion against traditional Japanese masculinity. Amid the recession and unsteady wages, men like Kishino feel that the pressure on them to be breadwinning economic warriors for a wife and family is unrealistic. They are rejecting the pursuit of both career and romantic success.

"It's too troublesome," says Kishino, when I ask why he's not interested in having a girlfriend. "I don't earn a huge salary to go on dates and I don't want the responsibility of a woman hoping it might lead to marriage." Japan's media, which has a name for every social kink, refers to men like Kishino as "herbivores" or soshoku danshi (literally, "grass-eating men"). Kishino says he doesn't mind the label because it's become so commonplace. He defines it as "a heterosexual man for whom relationships and sex are unimportant".
...
Is Japan providing a glimpse of all our futures? Many of the shifts there are occurring in other advanced nations, too. Across urban Asia, Europe and America, people are marrying later or not at all, birth rates are falling, single-occupant households are on the rise and, in countries where economic recession is worst, young people are living at home.
...
"Gradually but relentlessly, Japan is evolving into a type of society whose contours and workings have only been contemplated in science fiction,"
...
Japan's 20-somethings are the age group to watch. Most are still too young to have concrete future plans, but projections for them are already laid out. According to the government's population institute, women in their early 20s today have a one-in-four chance of never marrying. Their chances of remaining childless are even higher: almost 40%.
...
"Japan has developed incredibly sophisticated virtual worlds and online communication systems. Its smart phone apps are the world's most imaginative." Kelts says the need to escape into private, virtual worlds in Japan stems from the fact that it's an overcrowded nation with limited physical space. But he also believes the rest of the world is not far behind.
Getting back to basics, former dominatrix Ai Aoyama – Queen Love – is determined to educate her clients on the value of "skin-to-skin, heart-to-heart" intimacy. She accepts that technology will shape the future, but says society must ensure it doesn't take over. "It's not healthy that people are becoming so physically disconnected from each other," she says. "Sex with another person is a human need that produces feel-good hormones and helps people to function better in their daily lives."

Aoyama says she sees daily that people crave human warmth, even if they don't want the hassle of marriage or a long-term relationship. She berates the government for "making it hard for single people to live however they want" and for "whipping up fear about the falling birth rate". Whipping up fear in people, she says, doesn't help anyone. And that's from a woman who knows a bit about whipping.

Η φωτογραφία είναι από ένα γιαπωνέζικο manga, και δείχνει μια νέα κοπέλα στο κρεβάτι του σπιτιού της να χαζεύει στον υπολογιστή της. Στο πίσω μέρος του υπολογιστή της είναι γραμμένη η λέξη "NEET", που είναι ένα πολύ συνηθισμένο ακρωνύμιο στην Ιαπωνία για τους νέους εκείνους που δεν έχουν δουλειά, ούτε δεν βρίσκονται στην εκπαίδευση, και γενικώς "δεν κάνουν τίποτα με τις ζωές τους" ("NEET" = Not in Education, Employment, or Training).

Υπάρχουν προφανώς ολοένα και περισσότεορι νέοι σήμερα που θα μπορούσαν να χαρακτηριστούν ως "NEET", σε όλες σχεδόν τις χώρες της Δύσης. Άλλωστε, όταν υπάρχουν δισεκατομμύρια Κινέζοι που είναι διατεθειμένοι να εργασθούν για πενταλοδεκάρες, τότε είναι προφανές ότι πολλοί δυτικοί εργάτες περισσεύουν. Και αν υπάρχουν και μηχανές που κάνουν αυτόματα/φτηνά τη δουλειά που ως τώρα την έκαναν εργάτες, τότε γιατί να υπάρχουν εργάτες για αυτή τη δουλειά;

Οπότε το φαινόμενο των ΝΕΕΤ θα γιγαντωθεί, μόνο που στην Ιαπωνία όπως είπαμε υπάρχει πολύ μεγαλύτερη κοινωνική πίεση για να γίνεις "επιτυχημένος" (κάτι που όμως είναι πλέον αδύνατο για ολοένα και περισσότερους).

Έτσι, ολοένα και περισσότεροι νέοι σαπίζουν.

Πριν κλείσουμε, θα σας πρότεινα αν έχετε χρόνο και διάθεση, να ρίξετε μια ματιά σε ένα πρόσφατο ιαπωνικό manga που λέγεται "Higashi no Eden" ("Eden of the East" στα αγγλικά).

Προσωπικά, είδα λίγα επεισόδια, και μου έκανε εντύπωση - δυστυχώς δεν έχω το χρόνο να το δω ολόκληρο, και απλά βλέπω τέτοια πράγματα για να πάρω μια γεύση για την κοινωνική κατάσταση κάθε χώρας.

Στο manga αυτό, βρισκόμαστε στο κοντινό μέλλον, όπου έχει πέσει μια πυρηνική βόμβα στην Ιαπωνία (αυτή η καταστροφή μου φάνηκε ότι συμβολίζει την σημερινή παρακμή της Ιαπωνίας), και το manga περιστρέφεται γύρω από την ιδέα ότι θα πρέπει να βρεθεί ένας "ηγέτης" που θα επαναφέρει την Ιαπωνία "στο σωστό δρόμο" (κάτι που, παρά τις "καλές προθέσεις" των δημιουργών του manga, δείχνει μια διάθεση για επιστροφή στο απολυταρχικό παρελθόν της Ιαπωνίας).

Το πιο ενδιαφέρον σημείο του manga όμως, είναι ότι ο κεντρικός ήρωας (ο καλός ηγέτης) μπλέκει κάποια στιγμή με ένα σωρό ΝΕΕΤs, που κάποιος τους έχει κλείσει όλους μαζί σε μια φυλακή, θέλοντας να τους εξοντώσει. Νομίζω αυτό δείχνει ξεκάθαρα πόσο βαθύ είναι το κοινωνικό στίγμα του να είσαι χωρίς δουλειά στην Ιαπωνία, και εξηγεί πολλές από τις συμπεριφορές των νέων εκεί πέρα.

Όποιος έχει χρόνο και διάθεση, ας δει τη σειρά, και ας γράψει μερικές εντυπώσεις, γιατί όπως είπα εγώ δεν έχω χρόνο να τη δω ολόκληρη.


ΥΓ: Μιας και αναφερθήκαμε στην Ιαπωνία, και επειδή λόγω έλλειψης χρόνου εμείς εδώ σε αυτό το blog ρίχνουμε περισσότερο βάρος στο οικονομικό και στο πολιτικό επίπεδο, δείτε και δύο ακόμα ειδήσεις, με την Ιαπωνία να έχει για μία ακόμα φορά εμπορικό έλλειμμα στον προυπολογισμό της, και μάλιστα σε ύψος-ρεκόρ, και παράλληλα να αυξάνει το στρατιωτικό της προϋπολογισμό, υπογράφοντας μάλιστα και συνθήκη συνεργασίας με την Αμερική, προκειμένου να αντιμετωπίσουν την άνοδο της Κίνας. Πώς να την αντιμετωπίσουν όμως, όταν αιμορραγούν οικονομικά;